Brief van André aan Etienne

Beste Etienne,

Indertijd zag ik de film ‘Andrei Roublev’, van Tarkowsky, een goede Rus uit de jaren zeventig tachtig.

Andrei Rublev is zowat de grootste middeleeuwse schilder van iconen en kerkschilderingen van de Russische Orthodoxe Kerk.

Hij was een vroom en toegewijd schilder, zeer hard werker, niet omkijkend naar praal en aanzien en macht, helemaal dienstbaar aan het goddelijke.

Op een bepaald moment moest hij een klok gieten van een lokale of nationale heerser, ik wil het nu kwijt zijn. Hij had dat nog nooit gedaan, alléén een keer zien doen. Maar hij begon aan zijn taak, en vroeg Maria en de heiligen in de hemel om hulp. Hij deed het eigenlijk net zoals hij beschrijft in Andreas en Adda’s filmpje.

Aldus, aansluitend bij wat ik hieronder zei, ben jij de Andrei Rublev van Sahaja Yoga: je zit daar in Orroir in je Kluis, aan de voet van de Kluisberg, als een regelrechte monnik, oud maar nog niet versleten, en in een totale overgave en bhakti en devotie geeft ge u over aan de constructie van prachtige panelen die de grootsheid van en uw inzicht in SY uitbeelden, op een naar mijn gevoel juiste manier.

 

Ondertussen heb ik nog enkele heel fijne bemerkingen over Etienne’s kunst. Die dingen komen traag.

Etienne is eigenlijk een grote meneer, een zeer groot artiest-beeldhouwer-objectenmaker.

Vandaag kwam een vriend van Taha en Yassine over de vloer, goedendag zeggen, ik kwam thuis van mijn Heusdentochtje en rustte even uit, en Miro, zo heet hij, zag het werkje dat ik van Etienne gekregen had: wat is dat? Heel mooi! Hij was heel erg aangetrokken tot het werkje, en vroeg niet wat het wou zeggen, ik denk dat het op subtiel vlak gebied iets betekende. Ik vertelde hem van Etienne Loyson, dat hij en heel huis vol van die dingen had, prachtig… Hij ging op zijn site naar Etienne Loyson, en dan leek hij zijn aandacht verloren: teveel uitleg denk ik. Dat begrijpen ze niet.

In dat perspectief zitten we eigenlijk in een nieuw soort middeleeuwen: de mensen zijn heidens, omdat ze de inhoud van SY niet kennen. Ze moeten worden opgevoed. Etienne voedt ze op, net zoals de middeleeuwers, ongeletterd, opgevoed werden door de fresco’s in de kerken, die hen vertelden hoe de vork in de steel zat. Het waren prachtige schilderijen, gemaakt door grote artiesten, die wisten waarover zij het hadden, en geholpen werden door de theologen, om te zorgen dat er niets verkeerd op stond. Ik denk dat de artiesten bewust waren van de ‘vibratorische’ waarde van hun werk, avant la lettre. Veel van die schilderijen ‘stralen’ ongezien. We zullen het nooit weten. Maar dat onderscheidt de echte artiest van een mens die dat niet heeft, dat speciale soort bewustzijn.

Etienne’s fresco’s vertellen per werk een onderdeel van de leer van SY, weliswaar niet gecontroleerd door de theologen, maar doorleefd, op zijn manier, met hier en daar misschien een stukje onvolmaaktheid, de touch of zen. Dat mag en moet.

In het filmpje spreek ik over de Symmetrie, die in de natuur een machtig gegeven is, en van ‘mandala’s’, maar ik had eigenlijk moeten zeggen: ‘het zijn eigenlijk allemaal mantra’s’, beelden die de uitstraling (willen) hebben van een mantra. Het zijn complete mantra’s die aan de muur hangen te zingen en te stralen op subtiel gebied!

Ik denk dat die vriend van mijn zoons door die ‘mantra’ werd aangetrokken, op subtiel niveau, en dat is nog iets anders dan onbewust.

André.